Kort antwoord:
Wanneer een peuter druk is en niet lijkt te luisteren, betekent dat niet automatisch dat hij ongehoorzaam is. Jonge kinderen kunnen moeite hebben om impulsen te remmen, zeker wanneer ze moe, enthousiast of overprikkeld zijn. Voor sommige kinderen helpt voldoende beweging juist om daarna beter te luisteren en tot rust te komen.
Belangrijkste inzichten:
✅ Druk gedrag betekent niet automatisch dat een peuter expres niet luistert.
✅ Vermoeidheid en veel prikkels maken luisteren vaak moeilijker.
✅ Sommige kinderen verwerken spanning en prikkels door veel te bewegen.
✅ De juiste beweging kan helpen om daarna meer rust en aandacht te krijgen.
Herken je dit?
Misschien herken je één of meer van deze situaties:
Je vraagt iets, maar je peuter rent de andere kant op.
Hij klimt overal op.
Speelgoed vliegt regelmatig door de kamer.
Hij lijkt je niet eens te horen.
Vooral aan het einde van de dag is luisteren ineens heel moeilijk.
Dan ben je zeker niet de enige.
Je zegt iets… maar je peuter lijkt je niet eens te horen..
“Kom, we gaan tandenpoetsen.”
Geen reactie.
“Wil je je schoenen aantrekken?”
Je peuter kijkt je aan…
…lacht…
…en rent vervolgens de andere kant op.
Misschien klimt hij nog even op de bank. Of gooit hij speelgoed door de kamer.
Veel ouders denken dan:
“Hij luistert gewoon niet”
Maar vaak zit er iets anders achter.
Merk je dat jouw kind eigenlijk de hele dag ontzettend veel energie heeft?
Lees dan ook ons artikel mijn peuter is heel druk >
Waarom luistert mijn peuter niet?
De hersenen van een peuter zijn nog volop in ontwikkeling.
Het deel van de hersenen dat helpt bij plannen, impulsen remmen en aandacht vasthouden is nog lang niet uitontwikkeld.
Daarom kan een peuter soms heel goed luisteren…
…en vijf minuten later totaal niet meer.
Dat hoort bij deze leeftijd.
“Niet luisteren betekent niet altijd niet wíllen luisteren.”
Soms lukt het een peuter simpelweg nog niet om impulsen te remmen of aandacht vast te houden.
Waarom zijn druk gedrag en niet luisteren vaak met elkaar verbonden?
Wanneer een peuter erg enthousiast, moe of overprikkeld raakt, wordt luisteren steeds moeilijker.
Je ziet dan bijvoorbeeld dat je kind:
- blijft rennen;
- overal op klimt;
- heel hard gaat praten;
- veel lacht;
- speelgoed door de kamer gooit;
- steeds iets anders gaat doen.
Dat lijkt misschien op ongehoorzaamheid.
Maar vaak is het simpelweg een teken dat je peuter moeite heeft om alle prikkels tegelijk te verwerken.
Waarom helpt bewegen juist?
Veel ouders proberen hun kind juist rustig te houden wanneer het druk wordt.
Toch werkt dat niet altijd.
Voor veel kinderen is bewegen juist een manier om spanning kwijt te raken.
Door te klimmen, hangen, schommelen of klauteren krijgt het zenuwstelsel belangrijke sensorische prikkels.
Daarna zie je bij veel kinderen juist meer rust ontstaan.
Niet omdat ze moe zijn…
Maar omdat hun lichaam beter in balans komt.
Een eigen plek voor bewegen
Sommige ouders kiezen er bewust voor om thuis een plek te creëren waar bewegen wél mag, bijvoorbeeld met een Montessori klimbed.
Wat kun je doen als je peuter druk is en niet luistert?
Probeer eerst te kijken naar de behoefte achter het gedrag.
Vraag jezelf af:
- Heeft mijn kind vandaag genoeg bewogen?
- Is hij erg moe?
- Heeft hij veel nieuwe indrukken opgedaan?
Vaak helpt het om eerst verbinding te maken voordat je iets vraagt.
Geef korte opdrachten.
Maak oogcontact.
En geef je peuter voldoende ruimte om gedurende de dag te bewegen.
Luistert je peuter vooral aan het einde van de dag slecht?
Lees ook waarom veel kinderen druk worden voor het slapen >
Wat je beter niet kunt doen
Denken dat je peuter expres niet luistert.
Steeds harder gaan praten of roepen.
Verwachten dat je peuter lang stil kan zitten wanneer hij veel behoefte heeft aan bewegen.
Alleen focussen op het gedrag, zonder te kijken wat je kind nodig heeft.
Door eerst de oorzaak van het gedrag te begrijpen, wordt het vaak makkelijker om passend te reageren.
Wanneer hoef je je geen zorgen te maken?
Druk gedrag en niet luisteren horen vaak gewoon bij de ontwikkeling van een peuter.
Zeker wanneer je kind:
- zich verder goed ontwikkelt;
- vrolijk speelt;
- contact maakt;
- uiteindelijk weer tot rust komt.
Twijfel je of maak je je zorgen? Bespreek dit dan altijd met het consultatiebureau of je huisarts.
Wil je je kind nóg beter begrijpen?
In deze blog heb je gelezen waarom druk gedrag en niet luisteren vaak samen voorkomen.
Maar hoe herken je of jouw kind extra behoefte heeft aan beweging? En welke vorm van beweging helpt eigenlijk het beste?
✓ Hoe je signalen van een bewegingsbehoefte leert herkennen.
✓ Waarom het ene kind tot rust komt van klimmen, terwijl een ander juist behoefte heeft aan hangen of schommelen.
✓ Hoe je thuis een omgeving creëert waarin je kind op een natuurlijke manier zijn energie kwijt kan.
✓ Praktische voorbeelden die je vandaag al kunt toepassen.
Bekijk de gids:
Veelgestelde vragen over druk gedrag bij peuters
Peuters luisteren niet altijd omdat ze ongehoorzaam zijn. Hun hersenen zijn nog volop in ontwikkeling. Wanneer ze moe, enthousiast of overprikkeld zijn, lukt het minder goed om aandacht vast te houden en opdrachten op te volgen.
Druk gedrag en niet luisteren gaan vaak samen. Sommige kinderen hebben een grote behoefte aan beweging. Wanneer ze die behoefte niet kwijt kunnen, zie je vaker rennen, klimmen en moeite met luisteren.
Dat kan. Rond de leeftijd van twee tot vier jaar ontdekken kinderen hun eigen wil. Tegelijkertijd kunnen vermoeidheid, overprikkeling en een grote bewegingsbehoefte dit gedrag versterken.
Ja. Voor veel kinderen helpt bewegen bij het verwerken van prikkels. Activiteiten zoals klimmen, hangen en schommelen geven het lichaam belangrijke sensorische input, waardoor daarna vaak meer rust ontstaat.
Druk gedrag en niet luisteren horen meestal bij de normale ontwikkeling. Maak je je zorgen omdat het gedrag heel extreem is of lang aanhoudt? Bespreek dit dan met het consultatiebureau of de huisarts.
